Rentę socjalną mogą otrzymać osoby pełnoletnie, które stały
się całkowicie niezdolne do pracy w przed ukończeniem 18 lat lub w trakcie nauki
na studiach. Nie zależy ona od stażu pracy ani od pobytu na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej. W ubiegłym roku w województwie śląskim wypłacono
30,9 tys. rent socjalnych, w całej Polsce ponad 300 tys.
- W 2025 roku ZUS wypłacał, co miesiąc renty socjalne dla
300,9 tys. osób (w 2024 - 297 tys.) w całej Polsce. Najwięcej rent w minionym
roku było wypłacanych w województwach: mazowieckim 35,3 tys., śląskim 30,9 tys.
i w Wielkopolsce 25,6 tys. – informuje Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka
prasowa ZUS w województwie śląskim.
Renta socjalna nie jest wypłacana z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych, lecz z budżetu państwa. Od 1 marca wysokość renty socjalnej to 1
978,49 zł brutto. Podlega corocznej marcowej waloryzacji. Świadczenie jest
przyznawane na wniosek, ale żeby je otrzymać trzeba spełnić kilka warunków.
- Wszystkim uprawnionym
przysługuje renta socjalna w tej samej wysokości. Wysokość rentysocjalnej wynosi 100% kwoty najniższej renty z tytułu
całkowitej niezdolności do pracy – dodaje rzeczniczka.
Dla kogo renta socjalna?
Rentę socjalną mogą otrzymać osoby pełnoletnie, u których
lekarz orzecznik lub komisja lekarska ZUS stwierdzi całkowitą niezdolność do
pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało:
- przed
ukończeniem 18. roku życia,
- w trakcie
nauki w szkole lub w szkole wyższej − przed ukończeniem 25. roku życia,
- w trakcie
kształcenia w szkole doktoranckiej, studiów doktoranckich lub aspirantury
naukowej.
Za osobę pełnoletnią uważa się nie tylko osobę, która
ukończyła 18 lat, ale również kobietę, która zawarła związek małżeński po
ukończeniu 16 lat.
- Renta socjalna może być przyznana na stałe, gdy całkowita
niezdolność do pracy jest trwała, ale też na określony czas, wówczas gdy
niezdolność do pracy jest okresowa. Przyznanie i pobieranie renty socjalnej nie
jest uzależnione od spełnienia warunku przebywania na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej. Renta przysługuje m.in. osobom posiadającym
obywatelstwo polskie, które przebywają czasowo za granicą na przykład w celu
nauki lub odwiedzin rodziny – tłumaczy rzeczniczka.
Czy na rencie socjalnej można pracować?
Osoby, które pobierają rentę socjalną, mogą podejmować pracę
zarobkową. Muszą jedynie pamiętać o obowiązujących progach przychodu, które
powodują zmniejszenie bądź zawieszenie wypłaty świadczenia. Dorabiając do 70
proc. przeciętnego wynagrodzenia – świadczenie otrzymamy w pełnej wysokości,
natomiast powyżej tego progu, ale mniej niż 130 proc. przeciętnego miesięcznego
wynagrodzenia – to świadczenie zostanie zmniejszone o kwotę przekroczenia, ale
nie więcej niż kwotę maksymalnego zmniejszenia. - Dodatkowy dochód z pracy,
który przekracza 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia – powoduje
zawieszenie świadczenia. Co istotne, choć wartości procentowe są zawsze takie
same, to kwoty wynagrodzenia zmieniają się co 3 miesiące, dlatego warto je
sprawdzać na bieżąco – dodaje rzeczniczka.
Kto socjalnej nie dostanie?
Renta socjalna nie przysługuje osobom, które mają ustalone
prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, świadczenia
przedemerytalnego, zasiłku przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia
kompensacyjnego lub pobierają świadczenia o charakterze rentowym z instytucji
zagranicznych. Ponadto renta socjalna nie będzie przyznawana osobom, które są
właścicielami lub posiadaczami nieruchomości rolnej o powierzchni użytków
rolnych przekraczającej 5 ha przeliczeniowych. Renta socjalna nie przysługuje również
w okresie tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności.
Jeżeli wnioskodawca ubiega się o rentę socjalną i
jednocześnie ma prawo do renty rodzinnej, której wysokość nie przekracza 300
proc. kwoty najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy (od 1
marca 2026 roku wynosi ona 5 935,47 zł brutto), przysługuje mu prawo do obu
tych świadczeń.
W przypadku, gdy łączna kwota obu świadczeń przekroczy tą
kwotę, ZUS obniży rentę socjalną. Należy jednak pamiętać, że obniżona renta
socjalna nie może być niższa niż 10 proc. najniższej renty z tytułu całkowitej
niezdolności do pracy, co odpowiada kwocie 197,84 zł brutto. Jeśli natomiast
kwota renty rodzinnej przekroczy 300 proc. najniższej renty z tytułu
niezdolności do pracy, renta socjalna nie będzie przysługiwać.
Beata Kopczyńska regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim